“Зулын 25” өдөр Монголд буян үйлдэх уламжлалтай

Буддын шашинт орнуудад өвлийн тэргүүн сарын билгийн 25-ны өдрийг “Зулын 25” хэмээн олон зуун жил тэмдэглэж ирсэн бөгөөд энэ жил 12 дугаар сарын 14-нд тохиож байна.

Монголчууд энэ өдөр зул өргөж, буян үйлддэг бөгөөд үйлдсэн буян нь олон мянгаар арвиждаг гэж үздэг. Өвлийн эхэн сарын билгийн 25-ны өдөр идэш хоол бэлтгээд дуусдаг бөгөөд энэ өдрөөс хойш мал төхөөрөхийг цээрлэдэг. Мөн малын бөөрний өөхөөр зул өргөж, цээрээ гаргадаг зан үйл байдаг.

Бурхан шашныг үндэслэгч Богд Зонхова нь зургаадугаар жарны “Алтан унжлага” хэмээх гал тахиа жил (1357 он)-ийн өвлийн эхэн сарын 25-ны үүрийн шаргал гэгээнээр төрсөн бөгөөд наймдугаар жарны шороон гахай жилийн (1419 он) өвлийн эхэн сарын 25-ны үдэш таалал төгссөн түүхтэй.

Энэ өдрийг “Зулын 25” хэмээн нэрийдэх болсон бөгөөд Богд Зонхов болон түүний хоёр шавийн шүтээн дүрийг Батцагаан цогчэн дуганд эрхэмлэн залдаг.

Монголд Бурханы шашин гурван удаа дэлгэрсэн бөгөөд сүүлийн дэлгэрэлтийн үед Богд Зонховын үндэслэн тогтоосон гэлүгба ёс өргөн дэлгэрч, одоо Монголын шашин соёлын гол уламжлал болон баттай нутагшсан байна.

Богд Зонхов нь Цаст Төвөдийн нутагт төрсөн их эрдэмтэн, гэгээнтэн бөгөөд түүний шүтээн дүрийг Дээрхийн гэгээнтэн XIV Далай лам өөрийн хөрөнгөөр бүтээлгэн Монголын ард түмэнд өргөн барьсан нь онцгой үнэ цэнтэй юм.

Богд Зонховыг бурхан шашинд энэрэл нигүүлсэл, билиг ухаан, хүч чадлын гурван мөн чанарыг төгс илтгэгч хэмээн дээдэлж, сүсэгтэн олноороо гүн хүндэтгэлтэйгээр шүтэж ирсэн.

Энэ дүйчэн өдөр МБШТ-Гандантэгчэнлин хийдийн дэд хамба, гавж С.Гантөмөр лам хуврагууд, сүсэгтэн олонд нэг өдрийн тэтгэн ариусгахуй буюу Тэгчэн сожинг хүртээж, “Мөрийн гурван эрхэм” ном айлдана.

Энэхүү мэдээг хиймэл оюуны тусламжтай боловсруулав.