БНХАУ 2024 оны эдийн засгийн өсөлтийн зорилтоо 4.5-5 хувьд буурууллаа
БНХАУ 2024 оны эдийн засгийн өсөлтийн зорилтоо 4.5-5 хувийн хооронд тогтоожээ. Энэ нь 1991 оноос хойших хамгийн бага өсөлтийн зорилт бөгөөд дотоод болон гадаад олон сорилттой холбоотойгоор ийм шийдвэр гаргасан байна. Өмнө нь 2023 онд өсөлтийн зорилтыг ойролцоогоор 5 хувь гэж тогтоосон бол энэ удаад дахин бууруулсан нь анхных юм. 2020 онд цар тахлын улмаас эдийн засгийн өсөлтийн зорилт огт тогтоогоогүй билээ.
Энэхүү мэдээллийг Хятадын улс төрийн гол арга хэмжээ болох “Хоёр чуулган”-ы үеэр танилцуулсан бөгөөд тус арга хэмжээний хүрээнд дэлхийн хоёр дахь том эдийн засагтай улсын 15 дугаар таван жилийн төлөвлөгөөний зарим чиглэлүүдийг ил болгожээ.
Хятад улс суларсан дотоод хэрэглээ, хүн амын бууралт, үл хөдлөх хөрөнгийн салбарын үргэлжилсэн хямрал, дэлхийн худалдааны хурцадмал байдал, мөн Ирантай холбоотой дайны улмаас үүссэн эрчим хүчний дарамт зэрэг олон асуудалтай тулгарч байна. Үүний улмаас эдийн засгийн бүтцээ шинэчлэх зорилт тавьжээ.
“Хоёр чуулган” нь ихэвчлэн долоо хоногоос дээш хугацаанд үргэлжилдэг бөгөөд төрийн дээд удирдлагууд дараалсан хуралдаануудыг хийдэг уламжлалтай. Хятадын Төрийн зөвлөлийн Ерөнхий сайд Ли Чяны нийтэлсэн 46 хуудас тайланд ДНБ-ий өсөлтийн зорилт болон таван жилийн төлөвлөгөөний гол чиглэлүүдийг тусгасан байна.
Тайланд инноваци, өндөр технологийн үйлдвэрлэл, шинжлэх ухааны судалгаа, өрхийн хэрэглээг дэмжих хөрөнгө оруулалтыг нэмэгдүүлэх талаар онцолсон бөгөөд дотоодын хэрэглээ сул байгаагаас эдийн засгийн өсөлт экспортод хэт түшиглэж байгаад санаа зовниж буйг илэрхийлжээ. Мөн үйлдвэрлэлийн салбарыг илүү өндөр түвшинд гаргах зорилт тавьсан байна.
Ойрын таван жилд шинжлэх ухаан, технологи, тээвэр, эрчим хүчний салбарт төвлөрсөн 100 гаруй томоохон төсөл хэрэгжүүлэхээр төлөвлөсөн бөгөөд үйлдвэрлэлийн хүчин чадлыг нэмэгдүүлэх зорилготой байна. Нүүрстөрөгчийн ялгарлыг бууруулж, байгаль орчны хамгааллыг сайжруулах “ногоон шилжилт”-ийг үргэлжлүүлэхээр төлөвлөжээ.
Хүн амын хөгшрөлт, төрөлтийн бууралтаас үүдэлтэй сорилтыг даван туулахын тулд “хүүхэд төрүүлэхэд ээлтэй нийгэм” бүрдүүлэх, ажил эрхлэлт, боловсрол, эрүүл мэндийн асуудлыг шийдвэрлэхэд анхаарна гэж мэдэгджээ.
Албан ёсны тоо баримтаар Хятад 2023 онд 5 хувийн өсөлтийн зорилтоо биелүүлсэн ч оны сүүлийн гурван сард өсөлт 4.5 хувь болж саарсан байна. Үүнд дотоод хэрэглээний сул байдал болон үл хөдлөх хөрөнгийн хямрал нөлөөлсөн байна.
Хятадын макро эдийн засгийн судалгааны байгууллагын бодлогын шинжээч Жөү Жэн шинэ зорилт нь дотоодын нарийн төвөгтэй сорилт, хүндрэлтэй дэлхийн худалдааны орчинд бодитой хандаж буйг харуулж байна гэж үзжээ. Харин Жоржтауны их сургуулийн судлаач Нин Лэн Хятадын өсөлтийн тоо баримтад болгоомжтой хандах хэрэгтэй гэж дүгнэсэн бөгөөд эдийн засаг илүү сул байгааг бусад үзүүлэлтүүд харуулж байна гэжээ.
Тэрбээр үл хөдлөх хөрөнгийн салбарын хямрал дотоодын хэрэглээг сулруулах гол шалтгаан болж буйг онцолсон байна. Өмнө нь үл хөдлөх хөрөнгийн зах зээл нь Хятадын эдийн засгийн бараг гуравны нэгийг бүрдүүлж, орон нутгийн захиргаадын орлогын чухал эх үүсвэр байсан бол одоо олон орон нутгийн засаг захиргаа өрөнд оржээ.
Үйлдвэрлэл, экспорт эдийн засгийг дэмжиж байгаа бөгөөд 2023 онд Хятад 1.19 их наяд ам.долларын худалдааны илүүдэлтэй гарсан нь дэлхийн түүхэн дэх хамгийн өндөр үзүүлэлтүүдийн нэг юм. Гэвч экспортод хэт найдах нь сул тал болж болзошгүйг шинжээчид анхааруулсан байна.
АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трампын ногдуулсан нэмэлт тариф Хятадын экспортод түшиглэсэн эдийн засагт нэмэлт дарамт болж байна. Үүний хариуд Бээжин худалдааны чиглэлийг өөр орнууд руу шилжүүлэхэд их хэмжээний нөөц дайчилж, үйлдвэрлэлийн салбараа тогтвортой байлгахыг зорьж байна.
Дональд Трамп дөрөвдүгээр сард Хятадад айлчилж, БНХАУ-ын дарга Ши Жиньпинтэй энэ оны анхны нүүр тулсан уулзалтаа хийхээр төлөвлөж байна.
Мөн АНУ-Израил, Ираны хоорондын дайны улмаас Хятад хямд өртөгтэй нефтийн хоёр чухал эх үүсвэрээ алдаад байна. Нэгдүгээр сард Венесуэлийн Ерөнхийлөгч Николас Мадурог баривчилсны дараа Венесуэлийн нефтьд хандах боломжгүй болсон. Гэсэн ч Бээжин сүүлийн жилүүдэд сэргээгдэх эрчим хүчний бодлогоо эрчимжүүлснээр чулуужсан түлшнээс хараат байдал харьцангуй буурсан гэж онцолжээ.